چگونه دایره لغات را تقویت کنیم؟ ۷ روش مؤثر برای حفظ لغات جدید

بهترین راه تقویت دایره لغات، ترکیب هفت روش مؤثر است: گوش دادن به کلمات جدید و تکرار آن‌ها، فلش‌کارت، تداعی تصویری، حفظ جمله‌های کامل، تمرین تلفظ، یادگیری مترادف و متضاد، و تماشای فیلم به زبانی که یاد می‌گیرید. سپس هر کلمه را با تکرار فاصله‌دار، درست پیش از فراموش کردنش، مرور کنید تا به حافظهٔ بلندمدت برسد.

هر کسی که زبان یاد می‌گیرد، دیر یا زود همین سؤال را از خودش می‌پرسد: چطور دایره لغاتم را تقویت کنم و واقعاً این همه کلمهٔ جدید را به خاطر بسپارم؟ من هم همین سؤال را داشتم. پاسخی که پیدا کردم یک ترفند جادویی نبود، بلکه چند تکنیک ساده بود که در کنار هم حتی بهتر جواب می‌دهند. این‌ها هفت روش برتر یادگیری لغات هستند که بیشترین کمک را به من کردند:

1. گوش دادن به کلمات جدید و تکرار آن‌ها
2. استفاده از فلش‌کارت
3. ساختن تداعی‌های تصویری
4. حفظ جمله‌ها و عبارت‌های کامل
5. تمرین تلفظ
6. یادگیری کلمات همراه با مترادف‌ها و متضادهایشان
7. تماشای فیلم و ویدیو به زبانی که یاد می‌گیرید

یک نکته از هر روشی مهم‌تر است: حافظهٔ هر کس کمی متفاوت کار می‌کند. بعضی‌ها کلمات را با گوش بهتر به خاطر می‌سپارند. بعضی دیگر باید آن‌ها را بنویسند و دوباره بخوانند. خیلی‌ها هم متوجه می‌شوند که تصویر، کلمه را در ذهنشان ماندگار می‌کند. پس این روش‌ها را مثل یک جعبه‌ابزار ببینید و ترکیبی را بسازید که برای خودتان جواب می‌دهد. دقیقاً به همین دلیل Lingocard را به شکل یک اپلیکیشن فلش‌کارت رایگان ساختیم که صدا، تصویر و تکرار فاصله‌دار را یک‌جا کنار هم می‌آورد.

۱. به کلمات جدید گوش دهید و آن‌ها را بلند تکرار کنید

مناسب برای: کسانی که با گوش یاد می‌گیرند و هر کسی که وقت آزاد کمی دارد.

گوش دادن چندباره به کلمات جدید یکی از ساده‌ترین راه‌های به خاطر سپردن آن‌هاست، به شرطی که به کلمات درست گوش دهید.

تقریباً برای هر دوره‌ای می‌توانید فایل صوتی لغات پیدا کنید. اما مشکلی که من مدام با آن روبه‌رو می‌شدم این بود: بعد از چند روز نیمی از کلمات فایل را بلد بودم و هنوز با بقیه کلنجار می‌رفتم. گوش دادن دوباره و دوباره به کل فایل، وقت را صرف کلماتی می‌کند که از قبل بلدید. تعداد مناسب تکرارها و مکث مناسب بین کلمات هم برای هر کس فرق می‌کند.

برای همین پخش‌کنندهٔ صوتی Lingocard را ساختیم. می‌توانید کلماتی را که یاد گرفته‌اید حذف کنید و فقط به کلماتی گوش دهید که هنوز بلد نیستید. همچنین می‌توانید انتخاب کنید هر کلمه (یا ترجمه‌اش) چند بار تکرار شود و مکث بین کلمات چقدر طول بکشد، تا جایی که با حافظهٔ شما هماهنگ شود.

خودتان هم می‌توانید محتوای شنیداری بسازید: با Premium هر فایل متنی همراه با ترجمه را در پخش‌کننده بارگذاری کنید و دکمهٔ پخش را بزنید.

این روش مخصوصاً وقتی وقتتان کم است به کار می‌آید، چون هر جا می‌توانید گوش دهید: در مسیر محل کار، در باشگاه یا موقع آشپزی. و اگر به کتاب صوتی علاقه دارید، کلمات جدیدی را که می‌شنوید به فهرستتان در اپلیکیشن اضافه کنید و بعداً در پخش‌کننده مرورشان کنید.

۲. از فلش‌کارت همراه با تکرار فاصله‌دار استفاده کنید

مناسب برای: ساختن گام‌به‌گام یک دایره لغات بزرگ.

فلش‌کارت‌ها محبوب‌ترین روش برای افزایش لغات هستند: کلمه‌ای که به خاطر سپردنش سخت است روی یک طرف و معنی یا ترجمه‌اش روی طرف دیگر.

من به روش کلاسیک و با کارت‌های کاغذی شروع کردم. وقتی یک دسته کارت دارید، بارها و بارها آن را مرور می‌کنید و کارت‌هایی را که یاد گرفته‌اید کنار می‌گذارید، تا وقتی که کل دسته را یاد بگیرید.

بعد از چند ماه چند صد کارت داشتم و همراه بردنشان واقعاً دردسر شده بود. دلم هم می‌خواست آن‌ها را به شکل‌های مختلف بُر بزنم: الفبایی، به ترتیب معکوس، تصادفی یا بر اساس موضوع.

پس سراغ گوشی هوشمندم رفتم، اما اپلیکیشن ساده و راحتی برای این کار پیدا نکردم. همان موقع تصمیم گرفتم خودم یکی بسازم. چند ماه بعد نخستین اپلیکیشن موبایل Lingocard را با فلش‌کارت و یک پایگاه لغت منتشر کردم. بعد می‌خواستم هر کارت صدا داشته باشد و چند پایگاه آماده از پرکاربردترین کلمات هم در اپلیکیشن باشد. ایده را با دوستان برنامه‌نویسم در میان گذاشتم. از آن خوششان آمد و خیلی زود علاقه‌مندان دیگری هم به پروژه پیوستند. مدام ابزارهای تازه‌ای اضافه کردیم و امروز این اپلیکیشن در همهٔ کشورها به‌صورت رایگان در Google Play و App Store در دسترس است.

دیجیتال شدن بزرگ‌ترین ضعف کارت‌های کاغذی‌ام را هم برطرف کرد: اینکه بدانم هر کلمه را کی مرور کنم. در سال ۱۸۸۵، روان‌شناس آلمانی هرمان ابینگهاوس نشان داد که وقتی اطلاعات جدید را مرور نکنیم، چقدر سریع فراموشش می‌کنیم؛ الگویی که امروز با نام منحنی فراموشی شناخته می‌شود. سیستم تکرار فاصله‌دار Lingocard درست با همین فراموشی مقابله می‌کند: هر کلمه را درست پیش از لحظه‌ای که احتمالاً فراموشش می‌کنید نشان می‌دهد، پس کلمات دشوار بیشتر و کلمات آسان کمتر تکرار می‌شوند. اگر می‌خواهید عمیق‌تر شوید، راهنمای کامل ما دربارهٔ فلش‌کارت برای یادگیری زبان خارجی را بخوانید.

۳. تداعی تصویری بسازید

مناسب برای: کسانی که حافظهٔ تصویری قوی دارند.

پیوند دادن کلمه به یک تصویر، به یاد آوردنش را بسیار آسان‌تر می‌کند. برای مثال، اگر چیزی را می‌بینید و اسمش را به زبانی که یاد می‌گیرید به خاطر نمی‌آورید، از آن عکس بگیرید و کلمه را رویش بنویسید.

در Lingocard می‌توانید عکسی از دوربین گوشی یا هر تصویری از اینترنت را به فلش‌کارت اضافه کنید. پس اگر کلمه‌ای به هیچ وجه در ذهنتان نمی‌ماند، آن را در اینترنت جست‌وجو کنید، تصویر مناسبی انتخاب کنید و به کارت پیوست کنید.

۴. به جای کلمات تنها، جمله‌ها و عبارت‌ها را حفظ کنید

مناسب برای: کلمات چندمعنایی و روان‌تر صحبت کردن.

یادگیری جمله‌های کامل یکی از مؤثرترین راه‌های گسترش دایره لغات است. وقتی جمله‌ای را حفظ می‌کنید، چند کلمه را یک‌جا یاد می‌گیرید و علاوه بر آن می‌فهمید این کلمات چطور کنار هم قرار می‌گیرند. بعدها در یک گفت‌وگوی واقعی می‌توانید از همان جملهٔ آماده استفاده کنید، به جای اینکه آن را کلمه‌به‌کلمه بسازید.

این کار مخصوصاً برای کلمات چندمعنایی مفید است که در زبان انگلیسی بسیار رایج‌اند. ساده‌ترین راه برای فهمیدن کاربرد چنین کلمه‌ای، یادگیری آن درون جمله است.

سایت ما بیش از ۱۲۰٬۰۰۰ فهرست لغت موضوعی دارد و تقریباً نیمی از آن‌ها از عبارت‌ها و جمله‌ها تشکیل شده‌اند.

۵. تلفظ را تمرین کنید

مناسب برای: به خاطر سپردن کلماتی که آن‌ها را می‌شناسید اما هنوز نمی‌توانید بر زبان بیاورید.

بلند گفتن کلمات جدید، به‌طور مکرر و درست، به ماندگاری آن‌ها در ذهن کمک می‌کند.

این کار درست بعد از گوش دادن بهترین نتیجه را می‌دهد: کلمه را بشنوید و بعد تکرارش کنید. سعی کنید آن را همراه با کلمات مرتبط یا درون یک جمله بگویید.

همهٔ کارت‌های Lingocard صدا دارند، پس همیشه می‌توانید تلفظ درست را بشنوید. در پخش‌کنندهٔ صوتی، هر کلمه را در فاصلهٔ مکث‌ها بلند تکرار کنید. اگر زمان بیشتری لازم دارید، کافی است در تنظیمات پخش‌کننده مکث‌ها را طولانی‌تر کنید.

۶. کلمات را همراه با مترادف‌ها و متضادهایشان یاد بگیرید

مناسب برای: گسترش سریع‌تر دایره لغات، هر بار با چند کلمهٔ مرتبط.

حفظ کردن یک کلمه همراه با کلماتی که هم‌معنی یا متضاد آن هستند، به ماندگاری همهٔ آن‌ها کمک می‌کند.

بیشتر ما با تداعی فکر می‌کنیم، پس کلمات جدید وقتی همراه با کلمات مشابه یا متضاد بیایند، راحت‌تر به خاطر سپرده می‌شوند. می‌توانید با ساختن فلش‌کارت‌هایی با مترادف و متضاد از همین ویژگی استفاده کنید.

فهرست مترادف‌ها و متضادها را در اینترنت و در بیشتر کتاب‌های خودآموز زبانتان پیدا می‌کنید. کلمات لازم را در یک فایل متنی ذخیره کنید و آن را به دسته‌کارت شخصی خودتان در Lingocard تبدیل کنید که با همهٔ ابزارهای اپلیکیشن کار می‌کند: روی کامپیوتر، مدیریت کارت‌ها در وب‌اپلیکیشن Lingocard، که در Premium گنجانده شده، از یک فهرست لغات هزاران کارت را یک‌جا می‌سازد. دسته‌کارت‌های آمادهٔ فراوانی با مترادف و متضاد هم در دسترس است.

به این ترتیب هر کلمهٔ جدید «همسایه‌هایش» را هم با خود می‌آورد و دایره لغاتتان سریع‌تر رشد می‌کند.

۷. به زبانی که یاد می‌گیرید فیلم و ویدیو تماشا کنید

مناسب برای: کلمات روزمره، اصطلاحات عامیانه و تعبیرهای رایج گویشوران بومی.

فیلم احتمالاً در دسترس‌ترین راه برای تقویت دایره لغات است، چون مستقیماً از گویشوران بومی و در موقعیت‌های واقعی یاد می‌گیرید، از جمله اصطلاحات عامیانه و تعبیرهایی که به‌ندرت در کتاب‌های درسی پیدا می‌شوند.

اول تصمیم بگیرید کدام گونهٔ زبان را می‌خواهید یاد بگیرید. برای مثال، زبان انگلیسی گونه‌های آمریکایی، بریتانیایی، استرالیایی و گونه‌های دیگری دارد، پس فیلم‌هایی از کشوری انتخاب کنید که لهجه‌اش را می‌خواهید.

اول فیلم را با زیرنویس ببینید. وقتی کلمه‌ای می‌شنوید که بلد نیستید، یادداشتش کنید و بعداً مرورش کنید. من معمولاً فیلم را متوقف می‌کنم، معنی کلمه را پیدا می‌کنم و آن را به Lingocard اضافه می‌کنم. بعد همهٔ کلمات جدید را در پخش‌کننده گوش می‌دهم و با فلش‌کارت تمرینشان می‌کنم.

برای تثبیت، همان فیلم را بعداً بدون زیرنویس دوباره ببینید. اگر فیلمی را انتخاب کرده باشید که واقعاً دوستش دارید، بار دوم اصلاً خسته‌کننده نخواهد بود.

با هر فیلم به کارت‌های جدید کمتری نیاز دارید، چون دایره لغاتتان مدام بزرگ‌تر می‌شود. رمز کار استمرار است: هدفتان دست‌کم هفته‌ای یک فیلم به زبان مقصد باشد، یا حتی بهتر، همه‌چیز را به همان زبان تماشا کنید. این همان برنامه‌ای است که به هر کسی که می‌خواهد زبان انگلیسی را آنلاین یاد بگیرد پیشنهاد می‌کنم: فیلم، به‌علاوهٔ چند دقیقه مرور فلش‌کارت‌ها هر روز.

چگونه هر روز دایره لغات خود را تقویت کنیم

هر هفت روش را امتحان کنید و ببینید کدام‌ها برای شما بهتر جواب می‌دهند. سپس این اصول را در نظر داشته باشید:

1. هر روز تمرین کنید، حتی اگر فقط چند دقیقه باشد.
2. فقط از ابزارهایی استفاده کنید که واقعاً برایتان کار می‌کنند.
3. زمانی از روز را پیدا کنید که در آن بهتر از هر زمان دیگری یاد می‌گیرید.
4. حساب کنید چه مقدار از مطالب را پشت سر گذاشته‌اید.
5. یک هدف روزانهٔ مشخص و یک هدف کلی برای تعداد کلماتی که می‌خواهید یاد بگیرید تعیین کنید.

اگر یادگیری زبان تازه‌ای را شروع می‌کنید، با کلماتی شروع کنید که بیش از همه با آن‌ها روبه‌رو می‌شوید، برای مثال: ۱۰۰ کلمهٔ پرکاربرد زبان انگلیسی با تلفظ. راهنمای ما دربارهٔ فرهنگ بسامدی توضیح می‌دهد چرا یادگیری پرکاربردترین کلمات در ابتدا سریع‌ترین پیشرفت را به شما می‌دهد.

اگر زبان تدریس می‌کنید، همین رویکرد برای کل کلاس هم جواب می‌دهد: می‌توانید با Lingocard لغات را آموزش دهید و فهرست‌های لغت آماده‌ای برای شاگردانتان بفرستید تا با تکرار فاصله‌دار حفظشان کنند، یا حتی آموزشگاه زبان آنلاین خودتان را راه بیندازید.

همهٔ روش‌های این مقاله در Lingocard گنجانده شده‌اند. کافی است اپلیکیشن یادگیری لغت را روی گوشی‌تان نصب کنید و ثبت‌نام کنید تا کلماتتان در فضای ابری همگام بمانند.

وقتی شروع کردم، Lingocard یک اپلیکیشن کوچک برای فلش‌کارت‌های خودم بود. امروز به یک پلتفرم یادگیری زبان جهانی و همه‌کاره برای مردم همهٔ کشورها تبدیل شده است: فلش‌کارت با صدا، فهرست‌های لغت آماده و فرهنگ‌های بسامدی، تکرار فاصله‌دار، تمرین مکالمه با زبان‌آموزان و گویشوران بومی در سراسر جهان، و ابزارهایی برای معلمانی که آموزشگاه آنلاین خودشان را اداره می‌کنند. امیدوارم این روش‌ها به شما کمک کنند سریع‌تر یاد بگیرید و از ساختن دایره لغاتتان همان‌قدر لذت ببرید که من لذت می‌برم.