Si të bëni një plan studimi për gjuhën: metoda SAGE në 4 hapa

Një plan i mirë studimi për gjuhën u përgjigjet katër pyetjeve: ku doni të arrini, në çfarë duhet të punoni, me çfarë do të mësoni dhe kur. Ne e quajmë SAGE: vendosni qëllimet (Set), vlerësoni pikat e forta e të dobëta (Assess), mblidhni burimet (Gather) dhe caktoni afatin kohor (Establish). Shkruajeni, ndiqeni çdo javë dhe përshtateni çdo muaj.

Në këtë artikull do të gjeni një kornizë të thjeshtë për të hartuar një plan studimi. Shembujt vijnë nga mësimi i një gjuhe të huaj, por pikat kryesore vlejnë për pothuajse çdo aftësi. Të njëjtën qasje mund ta përdorni për t'u stërvitur në një sport, për të zotëruar një instrument muzikor ose për të përsosur artin tuaj. Në fakt, mësimi i një gjuhe ka pak nga të gjitha këto: stërvitni gojën dhe gjuhën, dëgjoni dhe nxirrni tinguj të rinj dhe lëmoni mënyrën si shpreheni.

Pra, le të fillojmë.

Hapi 1: Si të vendosni qëllime për të mësuar një gjuhë?

Ideale për: të vendosur ku të përqendroheni para se të hapni qoftë edhe një libër.

Filloni me pamjen e madhe. Ku doni të arrini? Ky është rasti juaj të synoni lart dhe të ëndërroni në të madhe. A e përfytyroni veten duke folur rrjedhshëm? Doni të jetoni në një vend ku flitet gjuha që po mësoni, apo jeni tashmë atje dhe doni të bëheni më shumë pjesë e kulturës së tij? Ndoshta thjesht doni të shijoni filma, libra dhe muzikë në origjinal.

Pastaj vendosni qëllime afatshkurtra. Po përgatiteni për një provim? Doni të kaloni nga niveli fillestar në atë të mesëm, apo nga i mesmi në të përparuar? Qëllimet afatshkurtra e kthejnë një ëndërr në hapat e ardhshëm konkretë.

Kërkimet për vendosjen e qëllimeve e mbështesin këtë. Në rishikimin e tyre të njohur të studimeve të disa dekadave, psikologët Edwin Locke dhe Gary Latham (2002) treguan se qëllimet specifike dhe sfiduese çojnë në rezultate më të mira se qëllimet e paqarta si «bëj më të mirën». Një mënyrë e përhapur për t'i bërë qëllimet specifike janë kriteret SMART: një qëllim duhet të jetë specifik, i matshëm, i arritshëm, relevant dhe i kufizuar në kohë. Për shembull:

• «Të mësoj 500 fjalët më të zakonshme brenda tre muajve.»
• «Të bëj një bisedë 10-minutëshe me një folës amtar deri në qershor.»
• «Të kaloj një provim B1 deri në fund të vitit të ardhshëm.»

Disa njerëz i duan qëllimet shumë specifike. Të tjerë ia dalin më mirë me një qasje më të lirë e më fleksibël. Personalisht, i kam gjetur të dyja të dobishme në periudha të ndryshme të jetës sime. Sido që të jetë, vendosni qëllimet afatgjata dhe afatshkurtra dhe jepini vetes një objektiv.

Hapi 2: Si të vlerësoni pikat tuaja të forta dhe të dobëta?

Ideale për: të zbuluar ku koha juaj e studimit do të japë më shumë fryt.

Më pas, përcaktoni cilat fusha duhet të zhvilloni. Mund t'ju duhet të zgjeroni fjalorin, sidomos në situatat kur e keni të vështirë të shpreheni. Mund t'ju duhet t'i shihni dhe t'i përdorni fjalët në kontekst: në fjali, paragrafë dhe biseda. Ose mund t'ju duhet të rishikoni një pikë gramatikore që ende nuk e keni kuptuar plotësisht.

Ndihmon të kontrolloni të katër aftësitë: dëgjimin, të folurit, leximin dhe shkrimin. Shumica e nxënësve janë më të fortë në disa prej tyre sesa në të tjerat, siç e shpjegojmë në udhëzuesin tonë për aftësitë themelore të gjuhës. Nëse sapo po filloni, nisni me fjalët që do t'i hasni më shpesh, për shembull: 100 fjalët më të zakonshme të gjuhës angleze me shqiptim.

Nëse e gjithë kjo ju duket e lehtë, sfidojeni veten me materiale autentike ose me folës amtarë. Kur punoni me materiale më të vështira, vini re çfarë ju vjen lehtë dhe çfarë ju vjen vështirë. Me kohë, qëllimi juaj është që gjithnjë e më shumë prej tyre t'ju duken të arritshme.

Hapi 3: Cilat burime duhet të mblidhni?

Ideale për: të krijuar një paketë mjetesh që do ta përdorni vërtet.

Tani vendosni çfarë do t'ju ndihmojë t'u përgjigjeni pyetjeve tuaja për gjuhën dhe ta përvetësoni atë vërtet. Një nisje e mirë:

• Një ose dy tekste mësimore për strukturën dhe gramatikën.
• Biblioteka e lagjes për libra të përshtatur sipas nivelit, audio dhe filma.
• Kartela dhe lista fjalësh, për shembull në aplikacionin tonë falas me kartela.
• Një podkast në gjuhën që po mësoni për të dëgjuar kudo që të jeni.
• Biseda të vërteta, me një mësues në klasë ose me partnerë në praktikën tonë falas të bisedës.

Nga përvoja ime, në fillim është mirë të provoni burime të ndryshme për të zbuluar çfarë ju ndihmon vërtet. Me kohë, zgjidhni një rutinë me pak burime, por nuk ka asgjë të keqe të eksploroni para se të arrini aty.

Hapi 4: Si të caktoni një afat kohor realist?

Ideale për: t'i kthyer qëllimet në diçka që e bëni çdo javë.

Ky hap lidhet përsëri me qëllimet tuaja. Hartoni një afat kohor të arsyeshëm në ditë, javë, muaj dhe vite. Sa kohë mund të ndani çdo ditë? Çfarë mund të arrini çdo muaj? Ku doni të jeni pas 3 muajsh, 6 muajsh dhe një viti?

Jini realistë. Seancat e shkurtra ditore mbahen më lehtë se ato të gjatat, dhe boshllëqet e vogla të ditës mblidhen, siç e tregojmë në udhëzuesin tonë për mikromësimin. Pesëmbëdhjetë minuta në ditë bëjnë rreth 91 orë në vit.

Që afati juaj të funksionojë, lidheni çdo seancë studimi me një orë dhe një vend të caktuar përmes një plani «nëse-atëherë»: «Nëse ulem në tren në mëngjes, atëherë përsëris kartelat e mia.» Psikologët i quajnë këto synime zbatimi (implementation intentions). Në një meta-analizë të vitit 2006 me 94 teste të pavarura, Peter Gollwitzer dhe Paschal Sheeran zbuluan se planet e tilla kishin një efekt pozitiv mesatar deri të madh në arritjen e qëllimeve.

Si duket një shembull plani javor studimi?

Ideale për: këdo që do një pikënisje të gatshme.

Ja një javë e thjeshtë për dikë që ka shumë punë. Përshtateni me qëllimet dhe afatin tuaj kohor:

1. Çdo ditë, 10-15 minuta: përsëritni kartelat që u ka ardhur radha me përsëritjen me intervale.
2. Të hënën, të mërkurën, të premten: mësoni 10 fjalë ose shprehje të reja dhe thojini me zë.
3. Të martën dhe të enjten: dëgjoni një episod podkasti ose shikoni një video të shkurtër në gjuhën që po mësoni.
4. Të shtunën: bëni një bisedë ose shkruani një tekst të shkurtër për javën tuaj.
5. Të dielën: kontrolloni përparimin, shënoni çfarë ishte e lehtë dhe çfarë e vështirë, dhe planifikoni javën e ardhshme.

Si ta ndiqni përparimin dhe ta përshtatni planin?

Mund t'i arrini qëllimet e ëndrrave tuaja nëse punoni me durim e rregullsi për gjërat e vogla. Mbani shënim çfarë bëni: sa fjalë keni mësuar, sa biseda keni bërë, cilat qëllime keni arritur. Pastaj, çdo muaj, rivlerësoni aftësitë tuaja dhe përditësoni qëllimet dhe afatin kohor.

Lingocard e bën këtë më të lehtë. Sistemi i përsëritjes me intervale i planifikon përsëritjet për ju, dhe mund t'i shënoni kartelat si të mësuara për të parë sa keni mbuluar tashmë. Në aplikacionin celular Lingocard mund të vendosni deri në gjashtë kujtesa studimi në ditë, kështu që afati juaj nuk varet vetëm nga vullneti.

Provojeni! Bëni planin tuaj të studimit. Ndiqni përparimin. Përsosni aftësitë dhe rivlerësoni qëllimet. Vazhdoni. Ju mund ta bëni! 頑張ります! (Në japonisht do të thotë «Do të bëj më të mirën!»)

Metoda SAGE me një shikim

1. S (Set your goals): vendosni qëllimet.
2. A (Assess your strengths and weaknesses): vlerësoni pikat e forta dhe të dobëta.
3. G (Gather resources): mblidhni burimet.
4. E (Establish a timeline): caktoni afatin kohor.

Pavarësisht nëse doni të mësoni anglisht online apo çdo gjuhë tjetër, në platformën Lingocard do të gjeni kartela, audio, praktikë bisede dhe kujtesa për çdo hap të planit tuaj.