የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት ምንድን ነው (እና ለቋንቋ መማር ለምን ይሠራል)

የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት እያንዳንዱን ቃል ሊረሱት ትንሽ ሲቀርዎት ለክለሳ የሚመልስ የጥናት ሶፍትዌር ነው፤ ቃሉን ባስታወሱ ቁጥር ክፍተቱ ይረዝማል። እያንዳንዱን ካርድ ምን ያህል እንደሚያውቁ ይከታተላል፣ ከባዶቹን ቶሎ ቀላሎቹን ደግሞ ዘግይቶ ይመልሳል፤ በዚህም አዲስ ቃላት ደጋግሞ ከማንበብ ወይም አጭቆ ከማጥናት ባነሰ ጠቅላላ የጥናት ጊዜ ወደ ረዥም ጊዜ ማስታወሻ ይገባሉ።

ይህ መመሪያ የተራራቀ ድግግሞሽ የመማሪያ ሥርዓት ምን እንደሆነ፣ ከጀርባው ያለውን ሳይንስ እና የLingocard ሥሪት እንዴት እንደሚሠራ ያብራራል፤ ለምን በቀን መቁጠሪያ ሳይሆን በልምምድዎ መሠረት እንደሚያቅድም ጭምር።

የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት ምንድን ነው?

የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት (SRS) አንድን ነገር መቼ መከለስ እንዳለብዎ ካርድ በካርድ የሚወስን መሣሪያ ነው። በየቀኑ ሙሉውን የቃላት ዝርዝር ከመከለስ ይልቅ ጊዜያቸው የደረሰ ካርዶችን ብቻ ያያሉ፤ የእያንዳንዱ ካርድ ቀጣይ ክለሳም ምን ያህል በደንብ እንዳስታወሱት ይወሰናል።

እያንዳንዱ እውነተኛ የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት ሦስት ሥራዎችን ይሠራል፦

• ይፈትንዎታል፤ የካርዱን አንድ ገጽ ያሳይዎታል፣ ሌላውን ገጽ እንዲያስታውሱ።
• ማስታወሱ እንዴት እንደሄደ ይመዘግባል፤ አብዛኛውን ጊዜ የመገምገሚያ አዝራር በመንካት።
• ያንን ካርድ እንደገና ያቅዳል፤ በደንብ ካስታወሱ በኋላ ረዘም ያለ ክፍተት፣ ከከበደዎት በኋላ ደግሞ አጠር ያለ ክፍተት ይሰጣል።

የተራራቀ ድግግሞሽ ለምን ይሠራል?

በተለይ የሚስማማው፦ ዘዴውን ከማመንዎ በፊት ሳይንሱን ለመረዳት።

በደንብ የተጠኑ ሦስት ውጤቶች አብረው ይሠራሉ፦

1. የመርሳት ኩርባ። በ1885 ኸርማን ኤቢንግሃውስ (Hermann Ebbinghaus) አዲስ መረጃን ካልከለስነው በፍጥነት እንደምንረሳው አሳይቷል። በመርሳት ኩርባ ላይ የሠራው ሥራ የእያንዳንዱ የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት መነሻ ነው።
2. የመራራቅ ውጤት። በተራራቁ በርካታ ክፍለ ጊዜዎች የተጠና ትምህርት በአንድ ቁጭታ አጭቀው ካጠኑት ተመሳሳይ ትምህርት እጅግ በተሻለ ይታወሳል።
3. የማስታወስ ልምምድ። አንድን ቃል ከማስታወሻዎ አውጥተው ማስታወስ ቃሉን ዳግመኛ ከማየት ይበልጥ ያጠናክረዋል።

ሦስተኛውን ውጤት አሳንሶ ማየት ቀላል ነው። በ2008 Science በተባለው መጽሔት ላይ በታተመ ጥናት፣ ጄፍሪ ካርፒኪ (Jeffrey Karpicke) እና ሄንሪ ሮዲገር (Henry Roediger) 40 ተማሪዎች 40 የስዋሂሊ-እንግሊዝኛ የቃላት ጥንዶችን እንዲማሩ አደረጉ። በእያንዳንዱ ጥንድ ላይ መፈተናቸውን የቀጠሉ ተማሪዎች ከሳምንት በኋላ 80% ገደማውን አስታውሰዋል። ጥንዶቻቸውን አንድ ጊዜ በትክክል እንደመለሱ ከፈተና የተወገዱባቸው ተማሪዎች ግን እነዚያን ጥንዶች ማጥናታቸውን ቢቀጥሉም 36% እና 33% ብቻ አስታውሰዋል።

የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት ሦስቱንም ያጣምራል፦ የመርሳት ኩርባው ቃሉን ከመውሰዱ ትንሽ ቀደም ብሎ፣ እየጨመሩ በሚሄዱ ክፍተቶች እያንዳንዱን ቃል እንዲያስታውሱ ያደርግዎታል።

እውነተኛ የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓትን ከአስታዋሽ መተግበሪያ የሚለየው ምንድን ነው?

ብዙ መተግበሪያዎች የተራራቀ ድግግሞሽ እንደሚጠቀሙ ይናገራሉ፤ ነገር ግን የሚልኩት ዕለታዊ ማሳወቂያ ብቻ ነው። ያ አስታዋሽ እንጂ ሥርዓት አይደለም። እውነተኛ የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት፦

• በመልሶችዎ መሠረት ክፍተቱን ይቀይራል፤ ስለዚህ ከእያንዳንዱ ካርድ በፊት ያለው ክፍተት ካርዱን ምን ያህል እንደሚያውቁት ይረዝማል ወይም ያጥራል።
• እያንዳንዱን ካርድ ለየብቻ ያቅዳል፤ ስለዚህ ከባድ ቃላት ብዙ ጊዜ፣ ቀላሎቹ ደግሞ አልፎ አልፎ ይታያሉ።
• ለእያንዳንዱ ካርድ የሰጡትን ግምገማ ይጠቀማል፤ ቀጥሎ ምን እንደሚመጣ ለመወሰን።

አስታዋሽ መቼ እንደሚያጠኑ ብቻ ይነግርዎታል። ሥርዓት ግን ምን እንደሚያጠኑ ይወስናል፤ የጊዜ ቁጠባው የሚመጣውም ከዚህ ነው።

የLingocard የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት እንዴት ይሠራል?

በተለይ የሚስማማው፦ ያለ ማዋቀር ዘዴውን ለሚፈልጉ የቋንቋ ተማሪዎች።

Lingocard ዘዴውን በሦስት ደረጃዎች ይተገብራል፦

1. ያስታውሱ። ካርዱ ቃል ወይም ሐረግ ያሳያል፤ እርስዎም ካርዱን ከመገልበጥዎ በፊት ትርጉሙንና አጠራሩን ለማስታወስ ይሞክራሉ።
2. ይገምግሙ። ማስታወሱ እንዴት እንደሄደ ለመግለጽ ከባድ፣ ጥሩ ወይም ተማርኩ የሚለውን ይነካሉ።
3. እንደገና ያቅዱ። ሥርዓቱ ያ ካርድ መቼ እንደሚመለስ ይወስናል።

ካርዱን ከባድ ብለው ከገመገሙት ቶሎ ይመለሳል። ጥሩ ብለው ከገመገሙት ብዙ ረዘም ላለ ጊዜ ይጠብቃል። ተማርኩ ብለው ከገመገሙት ደግሞ የተማሯቸውን ካርዶች መመለስ እንደገና እስኪያበሩ ድረስ ከክለሳዎችዎ ይወጣል። ሥርዓቱ እያንዳንዱን ቃል ምን ያህል እንደሚያውቁ ይላመዳል፤ ስለዚህ ደካማ ቃላት እየተመለሱ ይቆያሉ፣ የተካኗቸው ደግሞ ይበልጥ እየራቁ ይሄዳሉ።

እያንዳንዱ ካርድ በሚማሩት ቋንቋም ሆነ በአፍ መፍቻ ቋንቋዎ ከጽሑፍ ወደ ንግግር በሚቀይር ቴክኖሎጂ ጮክ ብሎ ሊነበብ ይችላል፤ ቃሉን በዓይን ለማስታወስ እንዲረዳዎ በካርዱ ላይ ምስል ማያያዝም ይችላሉ። በቅንብሮች ውስጥ ለአዲስ ቃላት ዕለታዊ ግብ፣ የትኛውን መዝገበ ቃላት እንደሚያጠኑ፣ በቀን ስንት መልመጃዎች እንደሚፈልጉ እና የተማሯቸው ካርዶች ይመለሱ እንደሆነ ይመርጣሉ።

Lingocard ለምን በቀን መቁጠሪያ ሳይሆን በልምምድ ያቅዳል?

አብዛኞቹ የተራራቀ ድግግሞሽ መተግበሪያዎች ለእያንዳንዱ ካርድ የክለሳ ቀን ይሰጣሉ፦ ይህን ነገ፣ ያንን በሚቀጥለው ሳምንት። ሕይወት ለመጀመሪያ ጊዜ ጣልቃ ስትገባ ጊዜ አጠባበቁ ይበላሻል። አንድ ሳምንት ካመለጠዎት፣ ተመልሰው ሲመጡ የዘገዩ ካርዶች ግድግዳ ይጠብቅዎታል፤ ብዙ ሰዎች ተስፋ ቆርጠው የሚያቆሙትም ልክ ያኔ ነው።

Lingocard በክለሳዎች መካከል ያለውን ክፍተት በቀን መቁጠሪያ ቀናት ሳይሆን በካርዶች ይለካል፤ ስለዚህ የዘገዩ ካርዶች ክምር የለም። ለጥቂት ቀናት መለማመድ ካልቻሉ፣ ቦታዎ በቀላሉ ይጠበቃል፤ ሲመለሱም ትክክለኛዎቹ ካርዶች በትክክለኛው ቅደም ተከተል ይጠብቁዎታል። ከወትሮው በላይ ካጠኑ ደግሞ ቀጣዮቹ ካርዶች ትንሽ ቀደም ብለው ይመጣሉ፤ ስለዚህ ተጨማሪ ጥረትዎ አይባክንም።

ያለ እጅ እና ከመስመር ውጭ ማጥናት ይቻላል?

አዎ፣ ይህ ደግሞ አስፈላጊ ነው፤ ምክንያቱም ክለሳዎች የሚጠቅሙት በእርግጥ ሲካሄዱ ብቻ ነው። Lingocard ከመስመር ውጭ ይሠራል፦ ክፍለ ጊዜዎን በመሣሪያዎ ላይ ያስቀምጣል፤ ወደ መስመር ሲመለሱም ያመሳስላል። ስለዚህ አውሮፕላን ወይም ኔትወርክ የሌለበት ቦታ ክለሳን ለመዝለል ምክንያት አይሆንም።

ካርዶችዎን አንዱን ከሌላው ተከትሎ ጮክ ብሎ የሚያነብ የድምፅ ማጫወቻም አለ፤ ስለዚህ መኪና እየነዱ፣ እየተራመዱ ወይም ሰልፍ ላይ እየጠበቁ መከለስ ይችላሉ። እድገትዎ በድር መተግበሪያው፣ በiOS እና በAndroid መካከል ይመሳሰላል፤ ስለዚህ በላፕቶፕዎ የጀመሩት ክፍለ ጊዜ በስልክዎ ይቀጥላል።

መሣሪያዎችን እያነጻጸሩ ከሆነ፣ ስለ ምርጡ ነፃ የፍላሽ ካርድ መተግበሪያ ያዘጋጀነው መመሪያ Anki፣ Quizlet እና Lingocard ጎን ለጎን ያነጻጽራል።

መምህራን የተራራቀ ድግግሞሽን ከተማሪዎች ጋር መጠቀም ይችላሉ?

በተለይ የሚስማማው፦ ቃላት ከክፍል በኋላም እንዲቆዩ ለሚፈልጉ መምህራን።

አዎ። በLingocard የቋንቋ ማስተማሪያ መሣሪያዎች፣ መምህር አንድን ትምህርት ድምፅ ወዳለው የፍላሽ ካርዶች ጥቅል ቀይሮ ለተማሪዎች መላክ ይችላል፤ ተማሪዎቹም በራሳቸው መሣሪያዎች በዚያው የተራራቀ ድግግሞሽ ሥርዓት ይከልሱታል።

ይህ አዲስ ቃላትን ከክፍል በኋላ ሕያው ያደርጋል፤ አብዛኛው መርሳት የሚከሰተውም ልክ እዚያ ነው። እያንዳንዱ ተማሪ የራሱን መልሶች ስለሚገመግም፣ ከአንድ ጥቅል የሚያጠኑ ሁለት ተማሪዎች የተለያዩ መርሐ ግብሮች ይኖሯቸዋል፤ እያንዳንዱም በግሉ ለሚከብዱት ቃላት የተስተካከለ ይሆናል። መምህሩም እያንዳንዱ ተማሪ ምን እንደሚያስታውስ ማየት ይችላል።

የተራራቀ ድግግሞሽ አጭቆ ከማጥናት ይሻላል?

ለረዥም ጊዜ ማስታወስ፣ አዎ። አጭቆ ማጥናት የነገውን ፈተና እንዲያልፉ ሊረዳዎት ይችላል፤ ነገር ግን ያጨቁት አብዛኛው ነገር በጥቂት ቀናት ውስጥ ይጠፋል፦

• አጭቆ ማጥናት፦ ለመጀመር ፈጣን እና ለነገ ጥሩ ነው፤ ነገር ግን አብዛኛው በአንድ ሳምንት ውስጥ ይጠፋል።
• የተራራቀ ድግግሞሽ፦ በቀን ጥቂት ደቂቃዎች ነው፣ መጀመሪያ ላይም ቀርፋፋ ነው፤ ነገር ግን ለወራት የሚቆይ ማስታወስ ይሰጣል።

ይህን በተግባር ለማዋል፣ የተራራቀ ድግግሞሽ መርሐ ግብር ስለመገንባት ያዘጋጀነው መመሪያ የሚሠሩ ክፍተቶችን እና ሊቀጥሉበት የሚችሉትን ዕለታዊ ልማድ ይሸፍናል። ጥሩ የመጀመሪያ ጥቅል ብዙ ጊዜ የሚያጋጥሙዎት ቃላት ዝርዝር ነው፤ ለምሳሌ በጣም የተለመዱ 100 የእንግሊዝኛ ቃላት ከአጠራር ጋር።

በነፃ የቃላት ካርድ መተግበሪያው በቀን በጥቂት አዲስ ቃላት ይጀምሩ፣ እያንዳንዱን ካርድ በታማኝነት ይገምግሙ፣ መርሐ ግብሩንም ለሥርዓቱ ይተዉት። እንግሊዝኛን በመስመር ላይ መማር ቢፈልጉም ሆነ ሌላ ቋንቋ፣ የሚያስፈልግዎ ሁሉ በLingocard መድረክ ላይ አለ።