Het Amhaarse alfabet (fidel): de 33 basisletters met uitspraak
Het Amhaarse alfabet, de fidel, heeft 33 basisletters en wordt in het Ethiopische schrift van links naar rechts geschreven. Elke basisletter heeft zeven vormen, één voor elke klinkerreeks, samen 231 vormen; de opmerking onder elke rij noemt ze. De tabel hieronder geeft elke letter met naam, klanken en een voorbeeldwoord.

In het kort
- Letters
- 33
- Soort schrift
- Abugida
- Schrijfrichting
- Van links naar rechts
De 33 basisletters van het Amhaarse alfabet
| Nr. | Letter | Naam | Luisteren | Klank | Romanisering | Voorbeeldwoord | Luisteren | Betekenis |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | ሀ | hä/hə/ | /h/ | hä | ሀገር/haɡər/ | land | ||
| 2 | ለ | lä/lə/ | /l/ | lä | ለምን/ləmɨn/ | waarom | ||
| 3 | ሐ | ḥä/hə/ | /h/ | ḥä | ሐኪም/həkim/ | arts | ||
| 4 | መ | mä/mə/ | /m/ | mä | መጽሐፍ/mətsʼ(ɨ)haf/ | boek | ||
| 5 | ሠ | śä/sə/ | /s/ | śä | ሠራ/səra/ | hij werkte; werken | ||
| 6 | ረ | rä/rə/ | /r/ | rä | ረጅም/rədʒɨm/ | lang; hoog | ||
| 7 | ሰ | sä/sə/ | /s/ | sä | ሰላም/səlam/ | vrede; hallo | ||
| 8 | ሸ | šä/ʃə/ | /ʃ/ | šä | ሸሚዝ/ʃəmiz/ | overhemd | ||
| 9 | ቀ | qä/kʼə/ | /kʼ/ | qä | ቀን/kʼən/ | dag | ||
| 10 | በ | bä/bə/ | /b/ | bä | በር/bər/ | deur | ||
| 11 | ተ | tä/tə/ | /t/ | tä | ተማሪ/təmari/ | student; leerling | ||
| 12 | ቸ | čä/tʃə/ | /tʃ/ | čä | ቸርነት/tʃərɨnnət/ | goedheid; genade | ||
| 13 | ኀ | ḫä/hə/ | /h/ | ḫä | ኃይል/hajl/ | kracht; sterkte | ||
| 14 | ነ | nä/nə/ | /n/ | nä | ነገር/nəɡər/ | ding; zaak | ||
| 15 | ኘ | ñä/ɲə/ | /ɲ/ | ñä | አገኘ/aɡəɲə/ | hij vond; hij kreeg | ||
| 16 | አ | ʾä/ʔə/ | /ʔ/ | ʾä | አባት/abbat/ | vader | ||
| 17 | ከ | kä/kə/ | /k/ | kä | ከተማ/kətəma/ | stad | ||
| 18 | ኸ | khä/hə/ | /h/ | khä | ሼኽ/ʃeːh/ | sjeik; religieuze titel | ||
| 19 | ወ | wä/wə/ | /w/ | wä | ወንድም/wəndɨm/ | broer | ||
| 20 | ዐ | ʿä/ʔə/ | /ʔ/ | ʿä | ዐይን/ʔajɨn/ | oog | ||
| 21 | ዘ | zä/zə/ | /z/ | zä | ዘመድ/zəməd/ | familielid | ||
| 22 | ዠ | žä/ʒə/ | /ʒ/ | žä | ቴሌቪዥን/televiʒɨn/ | televisie | ||
| 23 | የ | yä/jə/ | /j/ | yä | የኔ/jəne/ | mijn; van mij | ||
| 24 | ደ | dä/də/ | /d/ | dä | ደብተር/dəbtər/ | schrift | ||
| 25 | ጀ | ǧä/dʒə/ | /dʒ/ | ǧä | ጀርባ/dʒərba/ | rug | ||
| 26 | ገ | gä/ɡə/ | /ɡ/ | gä | ገበያ/ɡəbəja/ | markt | ||
| 27 | ጠ | ṭä/tʼə/ | /tʼ/ | ṭä | ጠረጴዛ/tʼərəpʼeza/ | tafel | ||
| 28 | ጨ | č̣ä/tʃʼə/ | /tʃʼ/ | č̣ä | ጨው/tʃʼəw/ | zout | ||
| 29 | ጰ | p̣ä/pʼə/ | /pʼ/ | p̣ä | ጳጳስ/pʼapʼas/ | bisschop | ||
| 30 | ጸ | ṣä/tsʼə/ | /tsʼ/ | ṣä | ጸሎት/tsʼəlot/ | gebed | ||
| 31 | ፀ | ṣ́ä/tsʼə/ | /tsʼ/ | ṣ́ä | ፀሐይ/tsʼəhaj/ | zon | ||
| 32 | ፈ | fä/fə/ | /f/ | fä | ፈረስ/fərəs/ | paard | ||
| 33 | ፐ | pä/pə/ | /p/ | pä | ፐርሰንት/pərsənt/ | procent |
Over het Amhaarse alfabet
De letters zijn afgeleid van het Ge'ez-schrift.
Zo spreek je het Amhaarse alfabet uit
Een letter van het Amhaarse alfabet heeft een naam, waarmee je een woord hardop spelt, en een klank, die je in een woord hoort. ሀ heet hä /hə/ en heeft in het woord ሀገር /haɡər/ de klank /h/. Dat woord betekent ‘land’.
Amhaars wordt geschreven met een abugida: een medeklinkerletter wordt samen met een klinker gelezen, en een klinkerteken bij de letter vervangt die klinker door een andere.
Dit schrift maakt geen onderscheid tussen hoofdletters en kleine letters.
Letters die leerlingen door elkaar halen
- ሀ, ሐ, ኀ en ኸ
- In de tabel hebben deze letters dezelfde klank, /h/.
- ሠ en ሰ
- In de tabel hebben deze letters dezelfde klank, /s/.
- ለ en መ
- Hun namen verschillen alleen in de eerste klank: lä /lə/ en mä /mə/.
- ረ en ሸ
- Hun namen verschillen alleen in de eerste klank: rä /rə/ en šä /ʃə/.
Tips om het Amhaarse alfabet snel te leren
- Leer de letters in de volgorde van de tabel, 5 tegelijk. De eerste 5 zijn ሀ, ለ, ሐ, መ en ሠ.
- Eerst luisteren, dan lezen. Heeft een rij in de tabel hierboven een luidsprekerknop, speel hem dan af en zeg de letter hardop na tot jouw uitspraak klopt.
- Leer elke letter samen met zijn voorbeeldwoord uit de tabel: ሀ (ሀገር), ለ (ለምን) en ሐ (ሐኪም). Een woord geeft de letter een klank die je kunt onthouden.
- Schrijf elke letter met de hand en zeg de klank terwijl je schrijft. Schrijf van links naar rechts, zoals het Amhaars wordt geschreven.
- Herhaal elke dag een beetje. In Lingocard is elke letter een kaart met een voorbeeldwoord, en gespreide herhaling laat een letter terugkomen wanneer het tijd is om hem te herhalen.
Leer het Amhaarse alfabet gratis
Leer het Amhaarse alfabet gratis met Lingocard op iOS, Android en het web: elke letter met een voorbeeldwoord. Zonder betaling en zonder advertenties.
