Alfabeya tirkî: 29 tîp bi bilêvkirinê

Di alfabeya tirkî de 29 tîp hene, 8 dengdêr û 21 dengdar, û ew ji çepê ber bi rastê ve bi nivîsa latînî tê nivîsandin. Ji bilî tîpên ji a heta z, di vê alfabeyê de tîpên wek Ç ç, Ğ ğ û I ı jî hene. Tabloya jêrîn her tîpê bi navê wê, dengên wê, peyveke mînak û tomara dengî dide.

Wêneyek ji bo alfabeya tirkî bi tîpên A, B, C û Ç li ser kartan, û du kes ku li ser telefonê fêrî wan dibin

Agahiyên kurt

Tîp
29
Dengdêr û dengdar
8 dengdêr (A, E, I, İ, O, Ö, U û Ü) û 21 dengdar
Aliyê nivîsandinê
Ji çepê ber bi rastê
Herwiha tê bikaranîn ji bo
37 zimanên din li Lingocard, wek azerî, ozbekî hwd.

Hemû 29 tîpên alfabeya tirkî

  • Dengdêr
  • Dengdar
#TîpNavGuhdarî bikeDengPeyva mînakGuhdarî bikeWate
1A aDengdêra/a//a/araba/aˈɾa.ba/erebe
2B bDengdarbe/be//b/balık/baˈɫɯk/masî
3C cDengdarce/dʒe//dʒ/cam/dʒam/cam
4Ç çDengdarçe/tʃe//tʃ/çay/tʃaj/çay
5D dDengdarde/de//d/deniz/deˈniz/derya
6E eDengdêre/e//e/ev/ev/xanî
7F fDengdarfe/fe//f/fil/fil/fîl
8G gDengdarge/ɟe//ɡ/, /ɟ/gül/ɟyl/gul
9Ğ ğDengdaryumuşak ge/juˈmuʃak ɟe/dağ/daː/çiya
10H hDengdarhe/he//h/hava/haˈva/hewa
11I ıDengdêrı/ɯ//ɯ/ılık/ɯˈɫɯk/şîrgerm
12İ iDengdêri/i//i/ip/ip/werîs
13J jDengdarje/ʒe//ʒ/jeton/ʒeˈton/jeton
14K kDengdarke/ke//k/, /c/kedi/keˈdi/pisîk
15L lDengdarle/le//l/, /ɫ/limon/liˈmon/leymûn
16M mDengdarme/me//m/masa/maˈsa/mase
17N nDengdarne/ne//n/nar/naɾ/hinar
18O oDengdêro/o//o/okul/oˈkuɫ/dibistan
19Ö öDengdêrö/ø//ø/öğretmen/øːɾetˈmen/mamoste
20P pDengdarpe/pe//p/para/paˈɾa/pere
21R rDengdarre/ɾe//ɾ/resim/ɾeˈsim/wêne
22S sDengdarse/se//s/su/su/av
23Ş şDengdarşe/ʃe//ʃ/şeker/ʃeˈceɾ/şekir
24T tDengdarte/te//t/tuz/tuz/xwê
25U uDengdêru/u//u/uçak/uˈtʃak/balafir
26Ü üDengdêrü/y//y/üzüm/yˈzym/tirî
27V vDengdarve/ve//v/vapur/vaˈpuɾ/ferîbot
28Y yDengdarye/je//j/yol/joɫ/rê
29Z zDengdarze/ze//z/zaman/zaˈman/dem

Li ser alfabeya tirkî

Zimanê tirkî ji sala 1928an ve bi nivîsa latînî tê nivîsandin, pêşî li Tirkiyeyê. Tîpên wê ji alfabeya latînî tên. Heman nivîs li Lingocard ji bo 37 zimanên din jî tê bikaranîn, wek azerî, ozbekî, îngilîzî, almanî û fransî.

Bilêvkirina alfabeya tirkî

Her tîpeke alfabeya tirkî xwedî navekî ye, ku dema peyvek tîp bi tîp tê gotin tê bikaranîn, û xwedî dengekî ye, ku di nav peyvê de tê bihîstin. Navê B b be /be/ ye û di peyva balık /baˈɫɯk/ de dengê wê /b/ ye. Wateya vê peyvê "masî" ye.

Tîpên dengdêr ev in: A, E, I, İ, O, Ö, U û Ü. 21 tîpên din dengdar in. Di tabloyê de ji bo 3 ji 29 tîpan ji dengekî zêdetir hene. Mînak, dengên G g ev in: /ɡ/ û /ɟ/.

Tablo tîpan bi du şêweyan nîşan dide, tîpa mezin û tîpa biçûk, wek A a. Herdu şêwe bi heman awayî tên xwendin. Ji bilî tîpên latînî yên bingehîn ên ji a heta z, di alfabeya tirkî de 7 tîpên din jî hene, di nav wan de Ç ç /tʃ/, Ğ ğ, I ı /ɯ/ û İ i /i/.

Tîpên ku fêrbûyer tevlihev dikin

E e
Di zimanê tirkî de dengê wê /e/ ye, lê di alfabeya kurdî de heman tîp /ɛ/ ye. Mînak: ev /ev/.
I ı
Di zimanê tirkî de dengê wê /ɯ/ ye, lê di alfabeya kurdî de heman tîp /ɪ/ ye. Mînak: ılık /ɯˈɫɯk/.
R r
Di zimanê tirkî de dengê wê /ɾ/ ye, lê di alfabeya kurdî de heman tîp /r/ ye. Mînak: resim /ɾeˈsim/.
B b û D d
Navên wan tenê di dengê yekem de ji hev cuda ne: be /be/ û de /de/.

Şîret ji bo zû fêrbûna alfabeya tirkî

  1. Bi tîpên dengdêr dest pê bike, A, E, I, İ, O, Ö, U û Ü, paşê dengdaran çend bi çend lê zêde bike.
  2. Berî xwendinê guhdarî bike. Di tabloya jorîn de li navê her tîpê bitikîne, paşê wê bi dengekî bilind bibêje heta ku gotina te bişibe wê.
  3. Her tîpê bi peyva wê ya mînak a di tabloyê de hîn bibe: A (araba), B (balık) û C (cam). Peyv dibe alîkar ku tu dengê tîpê bi bîr bînî.
  4. Her tîpê bi destê xwe binivîse û dema dinivîsî dengê wê bibêje. Ji çepê ber bi rastê ve binivîse, wek ku zimanê tirkî tê nivîsandin.
  5. Her roj piçekî dubare bike. Li Lingocard her tîp kartek e bi tomara dengî û peyveke mînak, û dubarekirina navberdar tîpê vedigerîne dema ku wextê dubarekirina wê tê.

Belaş fêrî alfabeya tirkî bibe

Li Lingocard, li ser iOS, Android û webê, belaş fêrî alfabeya tirkî bibe: her tîp bi tomara dengî û peyveke mînak. Bê peredan û bê reklam.

Gavên paşê

Zimanên din ên li Lingocard ku bi nivîsa latînî tên nivîsandin:

Pirsên li ser alfabeya tirkî

Di alfabeya tirkî de çend tîp hene?
Di alfabeya tirkî de 29 tîp hene, ji A heta Z.
Zimanê tirkî ber bi kîjan alî ve tê nivîsandin?
Zimanê tirkî ji çepê ber bi rastê ve tê nivîsandin, bi rêzên ku ji serê rûpelê ber bi binê wê ve diçin.
Zimanê tirkî kîjan pergala nivîsandinê bi kar tîne?
Zimanê tirkî alfabeyekê bi kar tîne: komek tîp ku tê de dengdar û dengdêr her yek xwedî tîpên xwe ne. Ew bi nivîsa latînî tê nivîsandin.
Kîjan zimanên din heman nivîsa zimanê tirkî bi kar tînin?
Li Lingocard nivîsa latînî ji bo 37 zimanên din jî tê bikaranîn, wek azerî, ozbekî, îngilîzî, almanî û fransî.
Tîpên alfabeya tirkî çawa tên bilêvkirin?
Her tîp xwedî navekî û dengekî an çend dengan e. Her rêza tabloya li ser vê rûpelê herduyan bi peyveke mînak dide, û tu dikarî li nav û li peyvê guhdarî bikî.
Ma fêrbûna alfabeya tirkî li Lingocard belaş e?
Erê. Tu dikarî li Lingocard, li ser iOS, Android û webê, belaş fêrî alfabeya tirkî bibî: her tîp bi tomara dengî û peyveke mînak. Bê peredan û bê reklam.
Di alfabeya tirkî de çend dengdêr hene?
Di alfabeya tirkî de 8 tîpên dengdêr hene: A, E, I, İ, O, Ö, U û Ü. 21 tîpên din dengdar in.
Ç ç di zimanê tirkî de çawa tê bilêvkirin?
Navê Ç ç çe /tʃe/ ye û dengê wê /tʃ/ ye. Peyva wê ya mînak di tabloyê de çay /tʃaj/ ye, "çay".