Ղազախերենի այբուբենը՝ 42 տառ և դրանց արտասանությունը
Ղազախերենի այբուբենը բաղկացած է 42 տառից և գրվում է ձախից աջ՝ կիրիլյան գրով։ Սա այբուբեն է՝ ձայնավորներն ու բաղաձայններն ունեն իրենց առանձին տառերը։ Ստորև բերված աղյուսակում յուրաքանչյուր տառ տրված է իր անունով, հնչյուններով, օրինակ բառով և աուդիոյով։

Համառոտ փաստեր
- Տառեր
- 42
- Տեսակ
- Այբուբեն
- Գրության ուղղություն
- Ձախից աջ
- Կիրառվում է նաև
- Lingocard-ի 4 այլ լեզվի համար, այդ թվում՝ ռուսերեն, ուկրաիներեն և այլն
Ղազախերենի այբուբենի բոլոր 42 տառերը
| # | Տառ | Անուն | Լսել | Հնչյուն | Տառադարձություն | Օրինակ բառ | Լսել | Իմաստ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | А а | а/a/ | /ɑ/ | a | ана/ɑˈnɑ/ | մայր | ||
| 2 | Ә ә | ә/æ/ | /æ/ | ä | әже/æˈʒe/ | տատիկ | ||
| 3 | Б б | бы/bɯ/ | /b/ | b | бала/bɑˈlɑ/ | երեխա | ||
| 4 | В в | вы/vɯ/ | /v/ | v | вагон/vɑˈɡon/ | վագոն | ||
| 5 | Г г | гы/ɡɯ/ | /ɡ/ | g | гүл/ɡʉl/ | ծաղիկ | ||
| 6 | Ғ ғ | ғы/ʁɯ/ | /ʁ/ | ğ | ғылым/ʁɯˈlɯm/ | գիտություն | ||
| 7 | Д д | ды/dɯ/ | /d/ | d | дос/dos/ | ընկեր | ||
| 8 | Е е | е/je/ | /e/, /je/ | e | ел/jel/ | երկիր, ժողովուրդ | ||
| 9 | Ё ё | ё/jo/ | /jo/ | ë | ёлка/ˈjolkɑ/ | եղևնի | ||
| 10 | Ж ж | жы/ʒɯ/ | /ʒ/ | ž | жол/ʒol/ | ճանապարհ | ||
| 11 | З з | зы/zɯ/ | /z/ | z | зат/zɑt/ | բան | ||
| 12 | И и | и/i/ | /i/ | i | идея/iˈdejɑ/ | գաղափար | ||
| 13 | Й й | и қысқа/i qɯsˈqɑ/ | /j/ | j | йод/jot/ | յոդ | ||
| 14 | К к | кы/kɯ/ | /k/ | k | кітап/kiˈtɑp/ | գիրք | ||
| 15 | Қ қ | қы/qɯ/ | /q/ | q | қала/qɑˈlɑ/ | քաղաք | ||
| 16 | Л л | лы/lɯ/ | /l/ | l | лампа/ˈlɑmpɑ/ | լամպ | ||
| 17 | М м | мы/mɯ/ | /m/ | m | мектеп/mekˈtep/ | դպրոց | ||
| 18 | Н н | ны/nɯ/ | /n/ | n | нан/nɑn/ | հաց | ||
| 19 | Ң ң | ңы/ŋɯ/ | /ŋ/ | ŋ | таң/tɑŋ/ | արշալույս | ||
| 20 | О о | о/o/ | /o/ | o | ой/oj/ | միտք | ||
| 21 | Ө ө | ө/ø/ | /ø/ | ö | өзен/øˈzen/ | գետ | ||
| 22 | П п | пы/pɯ/ | /p/ | p | піл/pil/ | փիղ | ||
| 23 | Р р | ры/rɯ/ | /r/ | r | радио/ˈrɑdio/ | ռադիո | ||
| 24 | С с | сы/sɯ/ | /s/ | s | су/su/ | ջուր | ||
| 25 | Т т | ты/tɯ/ | /t/ | t | тау/tɑw/ | լեռ | ||
| 26 | У у | у/w/ | /w/, /u/ | u | уақыт/wɑˈqɯt/ | ժամանակ | ||
| 27 | Ұ ұ | ұ/ʊ/ | /ʊ/ | ū | ұл/ʊl/ | որդի | ||
| 28 | Ү ү | ү/ʏ/ | /ʏ/ | ü | үй/ʏj/ | տուն | ||
| 29 | Ф ф | фы/fɯ/ | /f/ | f | фильм/film/ | ֆիլմ | ||
| 30 | Х х | хы/χɯ/ | /χ/ | h | хат/χɑt/ | նամակ | ||
| 31 | Һ һ | һы/hɯ/ | /h/ | h | һәм/hæm/ | և (հնացած, գրքային) | ||
| 32 | Ц ц | цы/tsɯ/ | /t͡s/ | c | цирк/tsirk/ | կրկես | ||
| 33 | Ч ч | чы/tʃɯ/ | /t͡ʃ/ | č | чемпион/tʃempiˈon/ | չեմպիոն | ||
| 34 | Ш ш | шы/ʃɯ/ | /ʃ/ | š | шаш/ʃɑʃ/ | մազեր | ||
| 35 | Щ щ | щы/ʃtʃɯ/ | /ʃtʃ/ | ŝ | щетка/ˈʃtʃotkɑ/ | խոզանակ | ||
| 36 | Ъ ъ | тұйық белгі/tʊjˈɯq belˈɡi/ | ʺ | объект/obˈjekt/ | առարկա | |||
| 37 | Ы ы | ы/ɯ/ | /ɯ/ | y | ыстық/ɯsˈtɯq/ | տաք | ||
| 38 | І і | і/ɪ/ | /ɪ/ | ı | іс/ɪs/ | գործ | ||
| 39 | Ь ь | жіңішкелік белгі/ʒɪŋɪʃkeˈlɪk belˈɡi/ | ʹ | альбом/ɑlʲˈbom/ | ալբոմ | |||
| 40 | Э э | э/e/ | /e/ | è | экран/ekˈrɑn/ | էկրան | ||
| 41 | Ю ю | ю/ju/ | /ju/ | û | юрист/jʉˈrist/ | իրավաբան | ||
| 42 | Я я | я/ja/ | /ja/ | â | яғни/jɑʁˈni/ | այսինքն |
Ղազախերենի այբուբենի մասին
Ղազախերենը 1940 թվականից ի վեր գրվում է կիրիլյան գրով։ Ղազախերենի այբուբենի տառերը ծագում են կիրիլիցայից։ Նույն գիրը Lingocard-ում կիրառվում է ևս 4 լեզվի համար, այդ թվում՝ ռուսերեն, ուկրաիներեն, բուլղարերեն և սերբերեն։
Ինչպես արտասանել ղազախերենի այբուբենի տառերը
Ղազախերենի այբուբենի յուրաքանչյուր տառ ունի անուն, որով բառը տառ առ տառ ասում են բարձրաձայն, և հնչյուն, որը լսվում է բառի ներսում։ Б б տառի անունն է бы /bɯ/, իսկ бала /bɑˈlɑ/ բառում այն հնչում է որպես /b/։ Այդ բառը նշանակում է «երեխա»։
Ղազախերենը գրվում է այբուբենով, ուստի աղյուսակում տառեր կան ինչպես ձայնավոր, այնպես էլ բաղաձայն հնչյունների համար։ Աղյուսակում 42 տառերից 2-ի համար նշված է մեկից ավելի հնչյուն։ Օրինակ՝ Е е տառն ունի /e/ և /je/ հնչյունները։
Աղյուսակում տառերը տրված են երկու ձևով՝ մեծատառ և փոքրատառ, օրինակ՝ А а։ Երկու ձևերն էլ կարդացվում են նույն կերպ։
Տառեր, որոնք սովորողները շփոթում են
- В в
- Այն նման է լատինական B տառին, որն անգլերենում /b/ է, սակայն նրա հնչյունը /v/ է։ Օրինակ՝ вагон /vɑˈɡon/։
- Н н
- Այն նման է լատինական H տառին, որն անգլերենում /h/ է, սակայն նրա հնչյունը /n/ է։ Օրինակ՝ нан /nɑn/։
- Р р
- Այն նման է լատինական P տառին, որն անգլերենում /p/ է, սակայն նրա հնչյունը /r/ է։ Օրինակ՝ радио /ˈrɑdio/։
- Е е և Э э
- Աղյուսակում այս տառերն ունեն նույն հնչյունը՝ /e/։
Ինչպես արագ սովորել ղազախերենի այբուբենը
- Սովորեք տառերն աղյուսակի հերթականությամբ՝ ամեն անգամ 5-ական։ Առաջին 5 տառերն են՝ А, Ә, Б, В և Г։
- Նախ լսեք, հետո կարդացեք։ Վերևի աղյուսակում միացրեք յուրաքանչյուր տառի անունը, ապա բարձրաձայն ասեք այն, մինչև ձեր արտասանությունը համընկնի։
- Սովորեք յուրաքանչյուր տառ աղյուսակի օրինակ բառի հետ միասին՝ А (ана), Ә (әже) և Б (бала)։ Բառը տառին տալիս է հնչյուն, որը հեշտ է հիշել։
- Գրեք յուրաքանչյուր տառը ձեռքով և գրելիս արտասանեք նրա հնչյունը։ Գրեք ձախից աջ, ինչպես գրվում է ղազախերենը։
- Ամեն օր մի քիչ կրկնեք։ Lingocard-ում յուրաքանչյուր տառ բառաքարտ է՝ աուդիոյով և օրինակ բառով, իսկ ընդմիջումներով կրկնությունը տառը վերադարձնում է այն պահին, երբ այն կրկնելու ժամանակն է։
Անվճար սովորեք ղազախերենի այբուբենը
iOS-ում, Android-ում և վեբում Lingocard-ով անվճար սովորեք ղազախերենի այբուբենը՝ յուրաքանչյուր տառ աուդիոյով և օրինակ բառով։ Առանց վճարումների և գովազդի։
Հաջորդ քայլերը
Հարակից այբուբեններ
Lingocard-ի այլ լեզուներ, որոնք գրվում են կիրիլյան գրով՝
