Непал әліпбиі: 45 әріп және олардың айтылуы
Непал әліпбиі 45 әріптен тұрады. Непал тілі деванагари жазуымен солдан оңға қарай жазылады. Бұл абугида: әр дауыссыз әріп бір дауысты дыбысты қоса білдіреді, ал басқа дауыстыларды әріпке қосылатын белгілер көрсетеді. Төмендегі кестеде әр әріптің атауы, дыбыстары және мысал сөзі берілген.

Қысқаша деректер
- Әріптер
- 45
- Түрі
- Абугида
- Жазу бағыты
- Солдан оңға
- Осы жазуды қолданатын тілдер
- Хинди тілі және маратхи тілі
Непал әліпбиінің барлық 45 әрпі
| № | Әріп | Атауы | Тыңдау | Дыбысы | Латынша жазылуы | Мысал сөз | Тыңдау | Мағынасы |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | अ | a/ʌ/ | /ʌ/ | a | अनार/ʌnaːr/ | анар | ||
| 2 | आ | ā/aː/ | /aː/ | ā | आमा/aːmaː/ | ана | ||
| 3 | इ | i/ɪ/ | /ɪ/ | i | इनार/ɪnaːr/ | құдық | ||
| 4 | ई | ī/iː/ | /iː/ | ī | ईश्वर/iswʌr/ | Құдай | ||
| 5 | उ | u/ʊ/ | /ʊ/ | u | उकालो/ukaːlo/ | өр | ||
| 6 | ऊ | ū/uː/ | /uː/ | ū | ऊन/uːn/ | жүн | ||
| 7 | ऋ | ṛ/r̥/ | /r̥/ | ṛ | ऋषि/r̥ʃi/ | данышпан, тақуа | ||
| 8 | ए | e/e/ | /e/ | e | एक/ek/ | бір | ||
| 9 | ऐ | ai/ʌi/ | /ʌi/ | ai | ऐना/ʌinaː/ | айна | ||
| 10 | ओ | o/o/ | /o/ | o | ओठ/oʈʰ/ | ерін | ||
| 11 | औ | au/ʌu/ | /ʌu/ | au | औषधि/ʌusʌdʱi/ | дәрі | ||
| 12 | अं | aṃ/ʌŋ/ | /ʌŋ/ | aṃ | अंगालो/ʌŋgaːlo/ | құшақ | ||
| 13 | क | ka/kʌ/ | /k/ | k | कलम/kʌlʌm/ | қалам | ||
| 14 | ख | kha/kʰʌ/ | /kʰ/ | kh | खाना/kʰaːnaː/ | тамақ | ||
| 15 | ग | ga/gʌ/ | /g/ | g | गाई/gaːi/ | сиыр | ||
| 16 | घ | gha/gʱʌ/ | /gʱ/ | gh | घर/gʱʌr/ | үй | ||
| 17 | ङ | ṅa/ŋʌ/ | /ŋ/ | ṅ | बाङ्गो/baːŋgo/ | қисық | ||
| 18 | च | ca/tsʌ/ | /ts/, /tʃ/ | c | चिया/tsijaː/ | шай | ||
| 19 | छ | cha/tsʰʌ/ | /tsʰ/ | ch | छाता/tsʰaːtaː/ | қолшатыр | ||
| 20 | ज | ja/dzʌ/ | /dz/, /dʒ/ | j | जुत्ता/dzuttaː/ | аяқ киім | ||
| 21 | झ | jha/dzʱʌ/ | /dzʱ/ | jh | झोला/dzʱola/ | сөмке | ||
| 22 | ञ | ña/ɲʌ/ | /ɲ/ | ñ | पञ्च/pʌntsʌ/ | бес (кітаби) | ||
| 23 | ट | ṭa/ʈʌ/ | /ʈ/ | ṭ | टमाटर/ʈʌmaːʈʌr/ | қызанақ | ||
| 24 | ठ | ṭha/ʈʰʌ/ | /ʈʰ/ | ṭh | ठाउँ/ʈʰaːũ/ | орын | ||
| 25 | ड | ḍa/ɖʌ/ | /ɖ/ | ḍ | डर/ɖʌr/ | қорқыныш | ||
| 26 | ढ | ḍha/ɖʱʌ/ | /ɖʱ/ | ḍh | ढोका/ɖʱokaː/ | есік | ||
| 27 | ण | ṇa/ɳʌ/ | /n/ | ṇ | गणित/gʌɳit/ | математика | ||
| 28 | त | ta/tʌ/ | /t̪/ | t | तारा/taːraː/ | жұлдыз | ||
| 29 | थ | tha/tʰʌ/ | /t̪ʰ/ | th | थाल/tʰaːl/ | тәрелке | ||
| 30 | द | da/dʌ/ | /d̪/ | d | दिन/din/ | күн | ||
| 31 | ध | dha/dʱʌ/ | /d̪ʱ/ | dh | धन/dʱʌn/ | байлық | ||
| 32 | न | na/nʌ/ | /n/ | n | नदी/nʌdi/ | өзен | ||
| 33 | प | pa/pʌ/ | /p/ | p | पानी/paːni/ | су | ||
| 34 | फ | pha/pʰʌ/ | /pʰ/, /f/ | ph | फल/pʰʌl/ | жеміс | ||
| 35 | ब | ba/bʌ/ | /b/ | b | बच्चा/bʌttsa/ | бала | ||
| 36 | भ | bha/bʱʌ/ | /bʱ/ | bh | भाइ/bʱai/ | іні | ||
| 37 | म | ma/mʌ/ | /m/ | m | मान्छे/maːntsʰe/ | адам | ||
| 38 | य | ya/jʌ/ | /j/ | y | यात्रा/jaːtraː/ | сапар | ||
| 39 | र | ra/rʌ/ | /r/ | r | रात/raːt/ | түн | ||
| 40 | ल | la/lʌ/ | /l/ | l | लुगा/lugaː/ | киім | ||
| 41 | व | va/wʌ/ | /w/, /b/ | v | वर्ष/wʌrʃʌ/ | жыл | ||
| 42 | श | śa/ʃʌ/ | /s/ | ś | शहर/sʌɦʌr/ | қала | ||
| 43 | ष | ṣa/ʂʌ/ | /s/ | ṣ | भाषा/bʱasa/ | тіл | ||
| 44 | स | sa/sʌ/ | /s/ | s | साथी/saːtʰi/ | дос | ||
| 45 | ह | ha/ɦʌ/ | /ɦ/ | h | हात/ɦaːt/ | қол |
Непал әліпбиі туралы
Оның әріптері брахми жазуынан шыққан. Lingocard-та тағы 2 тіл осы жазуды қолданады, соның ішінде хинди тілі және маратхи тілі.
Непал әліпбиінің айтылуы
Непал әліпбиінің әр әрпінің атауы бар, ол сөзді әріптеп айтқанда қолданылады, әрі дыбысы бар, ол сөздің ішінде естіледі. क әрпі ka /kʌ/ деп аталады, ал कलम /kʌlʌm/ сөзінде /k/ болып оқылады. Бұл сөздің мағынасы: «қалам».
Непал тілі абугидамен жазылады: дауыссыз әріп бір дауыстымен бірге оқылады, ал әріпке жалғанған дауысты белгісі сол дауыстыны басқасымен алмастырады. Кестеде 45 әріптің 4 әрпіне бірнеше дыбыс берілген. Мысалы, च: /ts/ және /tʃ/.
Бұл жазуда әріптер бас және кіші әріптерге бөлінбейді.
Үйренушілер жиі шатастыратын әріптер
- ण және न
- Кестеде бұл әріптердің дыбысы бірдей: /n/.
- श, ष және स
- Кестеде бұл әріптердің дыбысы бірдей: /s/.
- क және ख
- Олардың атаулары тек бірінші дыбысымен ерекшеленеді: ka /kʌ/ және kha /kʰʌ/.
- ग және घ
- Олардың атаулары тек бірінші дыбысымен ерекшеленеді: ga /gʌ/ және gha /gʱʌ/.
Непал әліпбиін тез үйрену бойынша кеңестер
- Әріптерді кестедегі ретімен, бір мезетте 5 әріптен үйреніңіз. Алғашқы 5 әріп: अ, आ, इ, ई және उ.
- Оқымас бұрын тыңдаңыз. Жоғарыдағы кестенің жолында динамик түймесі болса, оны басып тыңдаңыз да, айтылуыңыз сәйкес келгенше әріпті дауыстап қайталаңыз.
- Әр әріпті кестедегі мысал сөзімен бірге жаттаңыз: अ (अनार), आ (आमा) және इ (इनार). Сөз әріптің дыбысын есте сақтауға көмектеседі.
- Әр әріпті қолмен жазып, жазып жатқанда оның дыбысын айтыңыз. Непал тілі солдан оңға қарай жазылады, сіз де солай жазыңыз.
- Күн сайын аздап қайталаңыз. Lingocard-та әр әріп мысал сөзі бар карточка болып табылады, ал аралық қайталау әріпті қайталайтын уақыты келгенде қайта ұсынады.
Непал әліпбиін тегін үйреніңіз
Непал әліпбиін Lingocard-та iOS, Android және вебте тегін үйреніңіз: әр әріп мысал сөзімен. Төлемсіз, жарнамасыз.
Келесі қадамдар
Ұқсас әліпбилер
Lingocard-тағы деванагари жазуымен жазылатын басқа тілдер:
