Әзірбайжан әліпбиі: 32 әріп және олардың айтылуы
Әзірбайжан әліпбиі 32 әріптен тұрады. Әзірбайжан тілі латын жазуымен солдан оңға қарай жазылады. Онда a мен z аралығынан тыс Ç ç, Ə ə және Ğ ğ әріптері де бар. Төмендегі кестеде әр әріптің атауы, дыбыстары және мысал сөзі берілген.

Қысқаша деректер
- Әріптер
- 32
- Түрі
- Әліпби
- Жазу бағыты
- Солдан оңға
- Осы жазуды қолданатын тілдер
- Lingocard-тағы басқа 37 тіл, соның ішінде түрік тілі, өзбек тілі және т.б.
Әзірбайжан әліпбиінің барлық 32 әрпі
| № | Әріп | Атауы | Тыңдау | Дыбысы | Мысал сөз | Тыңдау | Мағынасы |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | A a | a/ɑ/ | /ɑ/ | ana/ɑˈnɑ/ | ана | ||
| 2 | B b | be/be/ | /b/ | bal/bɑl/ | бал | ||
| 3 | C c | ce/dʒe/ | /dʒ/ | can/dʒɑn/ | жан, қымбатты | ||
| 4 | Ç ç | çe/tʃe/ | /tʃ/ | çay/tʃɑj/ | шай | ||
| 5 | D d | de/de/ | /d/ | dost/dost/ | дос | ||
| 6 | E e | e/e/ | /e/ | ev/ev/ | үй | ||
| 7 | Ə ə | ə/æ/ | /æ/ | ət/æt/ | ет | ||
| 8 | F f | fe/fe/ | /f/ | fil/fil/ | піл | ||
| 9 | G g | ge/ɟe/ | /ɟ/ | gül/ɟyl/ | гүл | ||
| 10 | Ğ ğ | ğe/ɣe/ | /ɣ/ | ağac/ɑˈɣɑdʒ/ | ағаш | ||
| 11 | H h | he/he/ | /h/ | hava/hɑˈvɑ/ | ауа райы, ауа | ||
| 12 | X x | xe/xe/ | /x/ | xəbər/xæˈbær/ | жаңалық | ||
| 13 | I ı | ı/ɯ/ | /ɯ/ | ılıq/ɯˈlɯɡ/ | жылы, жылымшы | ||
| 14 | İ i | i/i/ | /i/ | işıq/iˈʃɯɡ/ | жарық | ||
| 15 | J j | je/ʒe/ | /ʒ/ | jurnal/ʒurˈnɑl/ | журнал | ||
| 16 | K k | ke/ce/ | /c/, /k/ | kitab/ciˈtɑb/ | кітап | ||
| 17 | Q q | qe/ɡe/ | /ɡ/ | qapı/ɡɑˈpɯ/ | есік | ||
| 18 | L l | el/el/ | /l/ | limon/liˈmon/ | лимон | ||
| 19 | M m | em/em/ | /m/ | masa/mɑˈsɑ/ | үстел | ||
| 20 | N n | en/en/ | /n/ | nar/nɑr/ | анар | ||
| 21 | O o | o/o/ | /o/ | otaq/oˈtɑɡ/ | бөлме | ||
| 22 | Ö ö | ö/œ/ | /œ/ | ölkə/œlˈcæ/ | ел | ||
| 23 | P p | pe/pe/ | /p/ | pul/pul/ | ақша | ||
| 24 | R r | er/er/ | /r/ | rəng/ræŋɡ/ | түс | ||
| 25 | S s | se/se/ | /s/ | su/su/ | су | ||
| 26 | Ş ş | şe/ʃe/ | /ʃ/ | şəkər/ʃæˈcær/ | қант | ||
| 27 | T t | te/te/ | /t/ | top/top/ | доп | ||
| 28 | U u | u/u/ | /u/ | uşaq/uˈʃɑɡ/ | бала | ||
| 29 | Ü ü | ü/y/ | /y/ | üz/yz/ | бет | ||
| 30 | V v | ve/ve/ | /v/ | vaxt/vɑxt/ | уақыт | ||
| 31 | Y y | ye/je/ | /j/ | yol/jol/ | жол | ||
| 32 | Z z | ze/ze/ | /z/ | zaman/zɑˈmɑn/ | уақыт, дәуір |
Әзірбайжан әліпбиі туралы
Оның әріптері латын әліпбиінен шыққан. Lingocard-та тағы 37 тіл осы жазуды қолданады, соның ішінде түрік тілі, өзбек тілі, ағылшын тілі, француз тілі және неміс тілі.
Әзірбайжан әліпбиінің айтылуы
Әзірбайжан әліпбиінің әр әрпінің атауы бар, ол сөзді әріптеп айтқанда қолданылады, әрі дыбысы бар, ол сөздің ішінде естіледі. B b әрпі be /be/ деп аталады, ал bal /bɑl/ сөзінде /b/ болып оқылады. Бұл сөздің мағынасы: «бал».
Әзірбайжан тілі әліпбимен жазылады, сондықтан кестеде дауысты дыбыстарға да, дауыссыз дыбыстарға да әріптер бар. Кестеде 32 әріптің 1 әрпіне бірнеше дыбыс берілген. Мысалы, K k: /c/ және /k/.
Кестеде әріптер бас әріп және кіші әріп түрінде берілген, мысалы, A a. Екі түрі де бірдей оқылады. Негізгі латын әріптерінен (a мен z аралығы) басқа, әзірбайжан әліпбиінде тағы 8 әріп бар, олардың ішінде Ç ç /tʃ/, Ə ə /æ/, Ğ ğ /ɣ/ және I ı /ɯ/.
Үйренушілер жиі шатастыратын әріптер
- C c
- Әзірбайжан тілінде оның дыбысы /dʒ/, ал ағылшын әліпбиінде дәл осы әріп /k/ болып оқылады. Мысал: can /dʒɑn/.
- G g
- Әзірбайжан тілінде оның дыбысы /ɟ/, ал ағылшын әліпбиінде дәл осы әріп /ɡ/ болып оқылады. Мысал: gül /ɟyl/.
- X x
- Әзірбайжан тілінде оның дыбысы /x/, ал ағылшын әліпбиінде дәл осы әріп /ks/ болып оқылады. Мысал: xəbər /xæˈbær/.
- B b және D d
- Олардың атаулары тек бірінші дыбысымен ерекшеленеді: be /be/ және de /de/.
Әзірбайжан әліпбиін тез үйрену бойынша кеңестер
- Алдымен a мен z аралығындағы әріптерді, содан кейін одан тыс әріптерді үйреніңіз, мысалы, Ç, Ə, Ğ, I, İ және Ö.
- Оқымас бұрын тыңдаңыз. Жоғарыдағы кестенің жолында динамик түймесі болса, оны басып тыңдаңыз да, айтылуыңыз сәйкес келгенше әріпті дауыстап қайталаңыз.
- Әр әріпті кестедегі мысал сөзімен бірге жаттаңыз: A (ana), B (bal) және C (can). Сөз әріптің дыбысын есте сақтауға көмектеседі.
- Әр әріпті қолмен жазып, жазып жатқанда оның дыбысын айтыңыз. Әзірбайжан тілі солдан оңға қарай жазылады, сіз де солай жазыңыз.
- Күн сайын аздап қайталаңыз. Lingocard-та әр әріп мысал сөзі бар карточка болып табылады, ал аралық қайталау әріпті қайталайтын уақыты келгенде қайта ұсынады.
Әзірбайжан әліпбиін тегін үйреніңіз
Әзірбайжан әліпбиін Lingocard-та iOS, Android және вебте тегін үйреніңіз: әр әріп мысал сөзімен. Төлемсіз, жарнамасыз.
Келесі қадамдар
Ұқсас әліпбилер
Lingocard-тағы латын жазуымен жазылатын басқа тілдер:
